Մի օր հանգստանալ է պետք: Այլապես 2070 թվականի սեպտեմբերի մեկին 7-ի Գ դասարանի աշակերտները իրենց դասը կսկսեն Philosopher-ի մասին տխուր դասով, ու իր չեղած գիտելիքների կուսական մաքրությամբ հպարտ ուսուցչուհին կպատմի մի տխուր պատմություն, թե ինչպես հայ ժողովրդի վսեմաշուք զավակը, թողնելով բազմաթիվ բաց word ֆայլեր և browserներ... Ու աղջիկը կմտածի. "Իսկ ինչ գիտեք` հենց էդպես է եղել" ու իրեն էլ տափակ թեմաներով չզբաղեցնելու համար կշրջվի ետևում նստած տղայի կողմը ու կփորձի ցույց տալ, որ չի նկատում նրան... Ու նրանք դուրս կվազեն դասից հետո` առանց փակելու տարիներ առաջ բաց թողած word ֆայլերն ու browserները... Նույն օրը թեկնածուական ատենախոսություն կպաշտպանի մայրությունը երեք ամիս ուշացած ու էդ առիթով մտահոգ ապագա ուսուցչուհին` "Հայաստանի և Օլիմպոսի մետաֆիզիկական կապերը Philosopher-ի վաղ շրջանի գրառումներում" թեմայում, որին կհաջորդի բանկետը, ու ծեր ակադեմիկոսը կմոռանա, որ ինքն արդեն վաղուց Օլիմպոսի հետ կապերը կտրել է, նույնանուն ռեստորանի, կհարկե... Ու կլինի ...
Мартин Бубер один из выдающихся философов 20-ого века. Его обычно называют основателем диалогического персонализма, который также имел существенное влияние на формирование экзистенциализма. В частности, в этом отношении примечательно влияние Бубера на представителя французского экзистенциализма Габриеля Марселя и представителя неофрейдизма с экзистенциалистическим уклоном Эриха Фромма в их теориях о мире как безжизненное Оно, который формирует человеческую пограничную ситуацию, овладевая им и заглушая его Я[1]. Но ни первая характеристика, ни вторая не могут охватить всю ту систему философских взглядов и принципов, которых придерживался Бубер. Мартин Бубер (1978-1963) – еврей по происхождению и по пророческому духу философствования, ...
Արևմտյան քաղաքակրթությունը Առաջին աշխարհամարտից հետո անցավ այն սահմանագիծը, որտեղ միայնակությունն ու մեկուսացվածությունն դառնում էին ճգնաժամի չմարող ահազանգեր: Հնարավորություններ էին ստեղծվում ձևավորել մարդկանց միավորման այնպիսի ինստիտուտներ, որոնք մարդուց վերցնում էին նրա ազատությունը, որը դարձել էր անտանելի բեռ, և անհատականությունը, որը, թվում էր, նրա գլխավոր քաղաքակրթական ձեռքբերումն էր, և դրա փոխարեն նրան տալիս էին իր նմանի հետ հարաբերության մեջ մտնելու ինչ-ինչ հնարավորություններ` փրկության ինդուլգենցիա: Տոտալիտար համակարգերի կողմից տրվող այս հնարավորությունները, ինչպես ցույց տվեց քաղաքական պրակտիկան, ժողովուրդների կողմից ընդունվեցին հիացմունքով ու ոգևորությամբ: Եվ սա առանց հետևանքի չմնաց: Արդյունքում` 20-րդ դարի կեսերից սկսած սկսեց զարգանալ Ֆրոմի խոսքերով «նոր տիպի դեսպոտիզմը» , որը մարդուն թողնում է իր ազատության և անհատականության միֆը` վերցնելով նրանից այն ամենն ինչ հնարավոր է. կենսական ուժերը, միտքը, հոգին` թաքցնելով այդ կողոպուտը տարբեր լիբերալ-դեմոկրատական կարգախոսների ...
Ըստ Բուբերի, քաղաքակրթական հիմնախնդիրները կամ, որ նույնն է` ժամանակակից մարդու խնդիրը (իմա` ճգնաժամը)` որպես առաջինների անմիջական հետևանք, պայմանավորված են երեք հանգամանքով. Առաջին` մարդկային կեցության ավանդական համակարգերի և մարդկային համակեցության ավանդական սկզբունքների փլուզումը, ինչը հանգեցրեց «համաշխարհային միայնակության նոր բռնկմանը», երկրորդ` մարդու հեռացումը իր ստեղծագործությունից, երբ մարդու արարած նյութական աշխարհը, նրա գիտական հայտնագործությունները ստրկացնում են իրենց արարչին և դուրս գալիս նրա վերահսկողությունից և երրորդ` քաղաքական պրակտիկան, որը ցույց տվեց, որ մարդը գտնվում է իռացիոնալ ուժերի ձեռքին և նրա բանականությունը բոլորովին էլ այն իշխանությունը չունի նրա գործունեության մեջ, ինչ ենթադրում էին, օրինակ, Լուսավորության շրջանի փիլիսոփաները: Ասել է թե` ավանդական համայնական համակարգերի քայքայումը և գիտա-տեխնիկական զարգացումը դառնում են այն հիմնական պատճառները, որոնք ծնում են ժամանակակից քաղաքակրթության և նրա հորձանքում միայնակ լողացող մարդու խորը հոգեբանական, մշակութային, բարոյական ...
20-րդ դարի արևմտյան մտածողության ուղիների տարորոշման վրա վիթխարի ազդեցություն ունեցած Ֆ.Մ. Դոստոևսկին, որը դեռ մինչ արևմտյան քաղաքակրթության ճգնաժամային օրինաչափությունների դրսևորումը հասարակական կեցության և նրա կենսագործունեության համակարգերում, համակարգված կերպով նկարագրեց ժամանակակից մարդու և քաղաքակրթության ճգնաժամը, միևնույն ժամանակ կարողացավ մարդկային մտածողության հորիզոնում բարձրացնել մի հարց, որը հետագայում, արդեն 20-րդ դարի փիլիսոփայության և 21-րդ դարի տարատեսակ փնտրումների մեջ պետք է դառնար մեկնակետային, այն է` ի՞նչ է կենդանի կյանքը: Ինքնին այս հարցը պարադոքսալ կարող էր լինել արևմտյան քաղաքակրթության նախորդ փուլերի մտածողության համար, քանի որ այն պարունակում է ներքին թվացյալ հակասություն. եթե կա կյանք, ապա այն կենդանի է, իսկ կենդանի կյանքի մասին հարցնելով մենք ենթադրում ենք, որ կա նաև անկենդան կյանք, ինչը կարծես զուրկ է ամենայն ռացիոնալ տրամաբանականությունից: Այս հակասությունը, սակայն, ինչպես ցույց տվեց այս հարցի մշակման հետագա պատմությունը և քաղաքակրթության հետագա զարգացումը ...
Նստած եմ 39 համարի երթուղային տաքսու մեջ: Դիմացիս նստարանին նստած ես դու` տատիդ շորերի նոր տարբերակները հագած, տատիցդ ավելի ամոթխած հայացք ունեցող, տատիդ առաջին գիշերվան երնեկ տվող աղջիկ: Շորերդ ու զարդերդ պարզ են, ճիշտ այնպիսին, ինչպիսին հագավ տատդ` դիմացի հարևանի տուն գնալու համար: Կիրակի էր: Տոն: Մայրը ալյուրի ուղարկեց, ու քանի դեռ իր գործերին էր, տատդ հագավ Թիֆլիսից հոր բերած զարդերն ու դուրս եկավ: Քո զարդերն էլ նույնն են` նույն ամոթխած անմեղությամբ: Անմեղսունակության վերածվող հայաքդ` խեթ-խեթ շրջումներիդ ուղեկից դարձրած, գնում ես: Մորդ պատասխանելով, թե տաս րոպեից, ճիշտ տաս րոպեից տանը կլինես` գնում ես: Գնում ես... Բայց չէ, դու չես գնում, երիտասարդ, պատանի կյանքդ է գնում, աստվածատուր մարդն է մեջդ մեռնում` արդեն առանց ջղաձգումների, կյանքն է մեռնում` ազգիդ պատմական ջղաձգումը կենսափորձ դարձրած, դու ես մեռնում` ետևումդ նստած մարդու աչքերում: Մարդ է մեռնում: Արթնանալ է պետք:
Երբ բլոգիս այս թեման էի բացում, մտածում էի, թե դե ինչը պիտի խանգարի ինձ ամեն երեկո 11.30 մտորումներիցս մեկը կիսել ԴՆ Ֆորումի անդամների ու հյուրերի հետ: Բայց փաստորեն մի քանի օր է, ինչ խոստումս չեմ կատարել ու հիմա ասեմ, թե ինչու: Ամեն օրվա մասին չեմ պատմելու, էդ օրերը անցկացրեց "զբաղվածություն" հոդվածի տակ ու ներեք, բայց այ երեկվա մասին պիտի պատմեմ, ու պիտի պատմեմ ահա թե ինչու: Քառորդ դարեկանս լրանալու օրը մենք նորից միմյանց հետ էինք, հոգեկից ընկերներով, որոնց հետ արյունակցությունդ անգամ, ամենաօրյա կից գոյությունդ անգամ երբեք քեզ չէր տա այն զգացողութունը, որն ապրեցիր, ապրել ես ու էլի կապրես: Մարդկայնության տոն էր: Գարեջրելու արվեստի հերթական բարձունքներից մեկը հաղթահարելուց հետո` նստած էինք ու խոսում էինք: Մարդկային բարձր դիալոգի ֆիեստա էր, հաղթահարում էինք մարդկային գնահատման նոր չափանիշների նոր ու նոր գագաթներ ու համոզված էինք, որ վաղը մենք հպարտանալու ...
"Երեկոյան մտորումներ" ակնարկների շարքի գաղափարն առաջացավ մի օր, երբ երկար թափառելով ինտերնետում` հասկացա, որ այ հենց հիմա կկարդայի իմ նման, իմ ապրումով ու զգացումով աշխարհն ընկալող մի մարդու իրկինային ակնարկները կյանքի, կենդանի կյանքի մասին, սեփական անձի փաստացի գոյության մասին` իր բոլոր բեկումներով: Ու էդ մի մարդը հիմա ես եմ ու ես եմ գրելու էն, ինչ իմ նման շատերը չգրեցին կամ գրեցին, բայց ես չտեսա: Ու միտք երկրորդ. իրիկնային մտորումները գրելու եմ ճշգրիտ ժամի. 11.30, իսկ եթե չհասցնեմ, հայ պահանջկոտ հանրությանը պատրաստ եմ բացատրել, թե ինչու, իսկ հոգընկերներիս միայն ասելու` "Ես եկա, սկսեցինք...":
Բլոգի կատեգորիաներ
Պահոց
Նայել անձնագիրը
Նշել այս բլոգն ընթերցված
